Geplaatst op:


Trauma vervaagt dankzij EMDR-therapie

Van een schokkende ervaring kun je lang last houden. Een behandeling met EMDR werkt dan verrassend effectief. Door met je ogen te bewegen, sla je het trauma opnieuw op en dit keer minder heftig.

door DESIREE HOVING

Als je een ingrijpende gebeurtenis meemaakt, kun je een posttraumatische stressstoornis (PTSS) oplopen. Denk bijvoorbeeld aan een overval, een ongeluk, een oorlogsituatie, een ernstige ziekte, een nare bevalling of (seksueel) misbruik. Je voelt je dan angstig of somber, hebt moeite met slapen of je beleeft de kwestie steeds opnieuw in je hoofd. Klop je daarmee aan bij een EMDR-therapeut dan heeft hij een ogenschijnlijk eenvoudige oplossing.

Bij EMDR, een afkorting voor Eye Movement Desensitization and Reprocessing, denk je terug aan de gevoelens en beelden van een heftige gebeurtenis. Op hetzelfde moment beweegt de therapeut zijn handen voor je gezicht heen en weer, en volg je die met je ogen. Daardoor belast je je werkgeheugen in één keer zo veel, dat je oorspronkelijke herinnering vervaagt en je er in het vervolg minder emotioneel van wordt.

Is dat geen zweverige behandeling? De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) staat achter de methode. Die raadde al in 2013 gespecialiseerde behandelaars aan om met EMDR te werken – overigens naast een tweede methode, die van traumagerichte cognitieve gedragstherapie.

Bedroevend

In Nederland lopen elk jaar ongeveer 400.000 mensen een posttraumatische stressstoornis op, van wie er 90.000 in therapie gaan bij de ggz. Volgens Zorginstituut Nederland krijgt van die groep slechts vier op de tien een behandeling zoals die zou horen volgens richtlijnen die gelden voor gecertificeerde behandelaars.

,,Vier op de tien, dat is bedroevend weinig”, zegt Ad de Jongh, bijzonder hoogleraar angst- en gedragsstoornissen aan de Amsterdam University College en hoofd onderzoek van het Psychotrauma Expertise Centre. Hij haalde de behandelmethode EMDR in 1993 naar Nederland. ,,Het gros van de patiënten met een posttraumatische stressstoornis krijgt dus niet de therapie die het zou moeten krijgen. Sterker nog: vier op de tien mensen krijgen medicijnen voorgeschreven, benzodiazepinen, die de klachten zelfs kunnen verergeren.”

De Jongh en Zorginstituut Nederland stellen dat veel meer mensen baat hebben bij EMDR, of cognitieve gedragstherapie, dan bij alleen medicatie. Uit internationaal onderzoek blijkt dat ook. Het is net zo effectief de levendigheid van een nare herinnering te vervagen via therapie met snelle oogbewegingen dan met gedragstherapie. EMDR werkt binnen kortere tijd en kost minder, zo schreven de onderzoekers afgelopen jaar in het vaktijdschrift Journal of EMDR Practice and Research.

En wat als je meerdere trauma’s hebt? Dan werkt het ook. De Jongh: ,,In onze kliniek behandelen we veel mensen die langdurig seksueel zijn misbruikt. Na acht dagen intensieve therapie waarbij EMDR en sport belangrijke onderdelen zijn, heeft al driekwart van de mensen geen posttraumatische stressstoornis meer.”

Vanwege de pandemie geven ggz-instellingen ook online EMDR-behandelingen. ,,Veel instellingen hadden dat nog nooit gedaan”, zegt De Jongh. ,,We hebben een alternatief voor de snelle handbewegingen bedacht, omdat die bij een slechte verbinding niet snel genoeg te volgen zijn. Ze komen vertraagd over op het scherm. In plaats van oogbewegingen, laten we de patiënten nu tikken, tellen of spellen om hun werkgeheugen te belasten terwijl ze zich een heftige gebeurtenis herinneren.”

Er is zelfs een online variant bedacht voor het achtdaags behandelprogramma in de kliniek. Dat bestaat uit vier dagen. ,,Het blijkt ook dat online EMDR-therapie in bepaalde gevallen zelfs beter werkt dan wanneer we tegenover patiënten zitten. De grootste voordelen zijn dat mensen niet meer hoeven te reizen en zich vaak thuis veiliger voelen dan in een kliniek.”

Bron: Algemeen Dagblad (1 september 2020)

Download hier de PDF


Terug naar het overzicht